Sabah Finans
Oluşturma Tarihi 09 Ekim 2026 12:39
Birleşmiş Milletler (BM) Ticaret ve Kalkınma Kuruluşu (UNCTAD), yayımladığı "Ticaret ve Kalkınma 2026: Kalkınmanın Jeoekonomiği" raporunda küresel ekonomik büyümenin yavaşlayacağı uyarısında bulundu. Rapora göre, 2025'te yüzde 2,9 büyüyen dünya ekonomisinin 2026'da yüzde 2,6, 2027'de ise yüzde 2,7 büyümesi bekleniyor.
UNCTAD, Orta Doğu'daki savaşın yol açtığı yüksek enerji fiyatlarının küresel ekonomi ve finansal istikrarı sınadığını belirtti. Gelişmekte olan ekonomilerde büyümenin de 2025'teki yüzde 4,7 seviyesinden bu yıl yüzde 4'e gerileyeceği öngörüldü.
KÜRESEL TİCARETTE 35 TRİLYON DOLARLIK REKORUN ARDINDAN YÜZDE 4 BÜYÜME BEKLENTİSİ
Rapora göre, artan fiyatların etkisiyle 2025'te 35 trilyon dolarla rekor seviyeye ulaşan küresel mal ve hizmet ticaretinin bu yıl yüzde 4 büyümesi bekleniyor.
Yapay zekâ, ticaretteki dinamizmin başlıca itici güçlerinden biri olarak öne çıkıyor. Ancak UNCTAD, yapay zekâ yatırımlarından ve bu alandaki büyümeden yalnızca sınırlı sayıdaki ekonominin yararlandığına dikkat çekiyor.
Gelişmiş ekonomilerde durgunluk, sıkı para politikası koşulları ve enerji şokları öne çıkarken sanayi performansının zayıf seyrettiği belirtiliyor.
ABD EKONOMİSİNDE BÜYÜME BEKLENTİSİ YÜZDE 2,1
UNCTAD, ABD ekonomisinin 2025'teki yüzde 2,1'lik büyümenin ardından 2026'da da yüzde 2,1 büyümesini, 2027'de ise büyüme oranının yüzde 1,8'e gerilemesini bekliyor.
Raporda, yapay zekâ yatırımları ve istikrarlı iş gücü piyasasının ABD'de talebi desteklediği, buna karşın yüksek enflasyonun reel ücretleri aşındırdığı ifade edildi.
Batı Avrupa'nın durgun yatırımlar, ticarette parçalanma ve enerji fiyatlarındaki dalgalanmalar nedeniyle düşük büyüme döneminden çıkmakta zorlandığı belirtildi.
Asya'da ise özellikle Güney Kore'nin yüksek teknoloji bileşenlerine yönelik talep ve yarı iletken yatırımlarından yararlandığı kaydedildi. Japonya'nın ihracat sektörünün de elektronik ürünler ve yarı iletkenlere yönelik güçlü küresel talepten destek aldığı aktarıldı.
"GELİŞMEKTE OLAN DÜNYA, GELİŞMİŞ EKONOMİLERE YETİŞEMİYOR"
UNCTAD Genel Sekreter Vekili Pedro Manuel Moreno, küresel ekonominin 2026'daki baskıları beklenenden daha fazla dirençle karşıladığını ancak bu durumun ülkeler arasındaki büyüme farklarını gizlediğini belirtti.
Moreno, şu değerlendirmede bulundu:
"Birkaç hızlı büyüyen Asya ekonomisi dışında, gelişmekte olan dünya bir bütün olarak gelişmiş ekonomilere yetişemiyor. Devletler, her şeyden önce ulusal güvenlik ve teknolojik liderlik için kritik gördükleri sektörlerde stratejik amaçlar peşinde koşmak için ticaret, finans ve teknolojiyi kullanıyor. Dijital teknolojiler ve yapay zeka, ekonomik ve ulusal güvenlik arasındaki çizgiyi bulanıklaştırdı. Coğrafya, tedarik zincirleri üzerinde büyük bir etkiye sahip."
Moreno, sanayileşme, mal ticareti ve küresel değer zincirlerine entegrasyonun gelişmekte olan ülkeler için daha yüksek gelirlere ulaşmada uzun yıllar önemli rol oynadığını ancak bu yolların artık daha az güvenilir hale geldiğini ifade etti.
Değer yaratımının yarı iletkenler, yapay zekâ ve temiz teknolojiler gibi stratejik sektörlere kaydığını belirten Moreno, gelişmiş ekonomilerin kritik mineraller dışındaki bu alanlarda yeni yatırımların yaklaşık yüzde 70'ini elinde bulundurduğunu kaydetti. Gelişmekte olan ekonomilerin kritik minerallerde lider konumda olmasına karşın bu kaynaklara katma değer kazandırmakta zorlandığını vurguladı.
KALKINMA YARDIMLARINDA ÜÇÜNCÜ YILDA DA DÜŞÜŞ BEKLENTİSİ
Raporda, gelişmekte olan ekonomilerin finansman koşullarındaki zorluklara da dikkat çekildi. Resmî kalkınma yardımlarının üst üste üçüncü yılda da düşmesinin beklendiği belirtildi.
Moreno ayrıca gelişmekte olan piyasalara yönelik portföy akışlarında oynaklığın arttığını ifade etti. UNCTAD'ın değerlendirmesine göre, enerji fiyatlarındaki baskılar, teknolojik yatırımların belirli ülkelerde yoğunlaşması ve finansmana erişimdeki güçlükler, gelişmekte olan ekonomilerin küresel büyümeden aldığı payı etkileyen temel unsurlar arasında yer alıyor.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
